05-10-07

De stad der blinden van Jose Saramago

Eerste zin:

De oranje schijf lichte op. Twee auto’s vooraan gaven vlug gas voor het weer rood werd. Het groene mannetje voor de voetgangers verscheen.


Levensles: .

Op dat ogenblik klonk er een harde droge stem met de toon van iemand die gewend was bevelen uit te delen. Ze kwam uit een luidspreker boven de dier waardoor ze binnen waren gekomen. Eerst werd het woord Attentie driemaal uitgesproken, toen begon de stem, De regering betreurt het dat zij gedwongen is om energiek uit te voeren wat zij als haar recht en haar plicht beschouwt, met alle middelen die haar ter beschikking staan de bevolking te beschermen tegen wat zich laat aanzien als een blindheidsepidemie, provisorisch aangeduid als de witte ziekt, en zij hoopt  te kunnen rekenen op de burgerzin en medewerking van alle inwoners om het besmettingsgevaar in te dammen, ervan uitgaande dat het om een besmettelijke ziekte gaat en dat we hier niet enkel voor een reeks voorlopig nog onverklaarbare toevalligheden staan. (p 42-43)


Clue: .

de overlevingsdrang van mensen door een blindheidsepidemie


Achterflap:. .

Een rij auto's staat te wachten voor rood licht. Als het eindelijk op groen springt, trekt de eerste auto niet op - de bestuurder blijkt plotseling blind te zijn geworden. Die openingsscène is de katalysator van een reeks verbijsterende gebeurtenissen. De blindheid blijkt besmettelijk, weldra ziet een groot gedeelte van de bevolking van Lissabon niets meer. Alle slachtoffers worden in een ziekenhuis geïsoleerd. Binnen korte tijd spelen zich daar verschrikkelijke taferelen af, die de vraag naar goed en kwaad haast ondraaglijk actueel maken.

 

Auteur: .

José Saramago is een van de meest fascinerende schrijvers van onze tijd. De 83-jarige Portugese auteur publiceerde reeds in 1944 zijn eerste roman. Maar pas na de Anjerrevolutie die in 1974 zonder bloedvergieten verliep, kreeg hij internationale erkenning. Als overtuigde communist schreef hij regelmatig over de minderbedeelden in de samenleving en keerde hij zich tegen het katholieke dogmatisme.. Pas in 1995 brak Saramago door met zijn onvolprezen roman De stad der blinden. In datzelfde jaar ontving hij de hoogste literaire onderscheiding van de Portugeestalige wereld, de Prémio Camões, en in 1998 de Nobelprijs voor de Literatuur.

 

Pers: .

Geen enkele kandidaat voor de Nobelprijs heeft meer recht op langdurige erkenning dan deze romanschrijver (Edmund White in The New York Times)


Motivatie:

ken je klassiekers plus het feit dat dit boek me werd aangeraden door lezerij.


Eigen mening; .

Iedereen die geintereseerd is in sociale psychologie wordt dringend verzocht dit boek te lezen.

Het gaat over overleven, groepsgevoel (of nog vaker het gebrek eraan) en behulpzaamheid. Zijn politieke voorkeur komt echt goed tot zijn recht in dit boek over de strijd om te overleven. Het boek zet ons aan tot nadenken: Wat hebben er voor over om te overleven?

Heel veel zelfs volgens dit boek. De heersende normen en waarden vervagen. .Hulpvaardigheid komt in tijden van honger danig in het gedrang. Ieder probeert zelf te overleven. Stad der Blinden maakte me behoorlijk triest. .

Temeer omdat ik denk dat dit boek maar al te dicht bij de Waarheid aanleunt. In het verleden zijn er voorbeelden genoeg van onmenselijkheid in tijden van nood. Triest maar waar.

Toch gaat Saramago niet helemaal de pessimistische toer op. Een groepje van zeven mensen (waaronder ook de vrouw van de oogarts die als enige haar zicht blijft behouden) zorgt voor elkaar, helpt elkaar. Door hun samenwerking slagen ze er min of meer in om te overleven.

Een ander aspect van het boek is dat het ons laat inzien hoezeer we afhankelijk zijn van onze zintuigen en dan vooral onze ogen. .

Letterlijk heel de stad in Stad der Blinden geraakt in verval. Auto’s kunnen niet meer rijden door de blindheid, electriciteit en water vallen uit, de hele stad vervalt op puur overleven en de wet van de sterkste. Zonder onze ogen vervallen niet alleen onze dierbare waarden en normen maar ook ons comfort.

En dan is het einde helemaal zoek.

Een sterke aanrader voor iedereen die ook maar het woord empathie kent.

Saramago heeft wel een bijzondere stijl waarover je soms wel kan struikelen. Hij gebruikt namelijk weinig leestekens (vooral geen aanhalingstekens). Dat maakt het lezen er niet zo simpel op. Mensen die weinig lezen zullen zich hier wel aan storen denk ik. Ik moest ook even moeite doen. Maar het verhaal is te goed om dit boek onderaan de boekenplank te leggen.


:Score

9 op tien.

stadblinden

 

16:08 Gepost door Emily Page in Romans | Permalink | Commentaren (8) | Tags: bedrog, psychologie, absurd, mishandeling |  Facebook |

23-07-07

Kooi van Isabella Santacroce

Eerste zin: In de schemerige kamers druppelt de regen onze vensters maar door, tekent tralies van water die ons afscheiden van de wereld. Op dat ogenblik zie ik de liefde van mijn vader veranderen in een kooi, waar niemand bij kan.

Laatste zin: Daarna zie ik haar, als ik het kussen wegschuif, daar is ze, zonder leven, zonder tralies, vrij.

Clue: Freudiaans Oedipus complex vertaald in poetische woorden.

Achterflap: Een vader – romantisch en fragiel –, een moeder – manipulatief en keihard –, en een dochter die speelbal is van beiden. Alle drie opgesloten in een metaforische kooi. Ze houden van elkaar, maar de liefde uit zich slechts in psychologische oorlogvoering, morele chantage en fysiek geweld. In een obsessieve monoloog kijkt de dochter terug op een familiedrama, een slagveld.Net als in de toneelstukken van Tennessee Williams (wie herinnert zich niet Paul Newman en Liz Taylor in Cat on a hot tin roof), weet Isabella Santacroce de lezer een volkomen geloofwaardig, verstikkend huiselijk drama voor te stellen. Je leeft zó mee met de personages dat je ze steeds wel toe wilt schreeuwen: ‘Doe het niet!’ of ‘Ga toch weg!’ Maar de afloop is onafwendbaar. En goed voor minstens één slapeloze nacht.

Motivatie: was deze keer puur esthetisch; ik hou van de cover! Ruw en mooi tegelijkertijd.

Eigen mening: Het hoofdpersonage (haar naam wordt nooit genoemd) transformeert gedurende het boek van een zwak kind naar een medogeloze beul. Ze houdt van haar vader. Zielsveel. Soms een beetje te veel. Naast die liefde voor haar vader voelt ze tegelijktijd liefde en haat voor haar harde maar beeldschone moeder. Ze valt in een bodemloze destructieve leegte als haar vader sterft. Moeder begint een nieuwe liefde. Nog eenzamer dan ze al was, gaat ze de strijd aan tegen haar moeder. Met het noodlot als gevolg.
Dit boek is vrij hard. De titel verraadt al het concept van het boek: alle hoofdpersonages (moeder, dochter en vader) leven in een kooi die ze zelf gecreerd hebben op basis van vernietigende liefde én haat. De ruwheid die Isabella hanteert schokeerde me wel soms maar de poetische woorden waarin ze het geheel verpakt maken de zwaarte van het verhaal weer dragelijk.
Andere recenties spraken over de overdreven zwaarmoedigheid van de dochter. Voor mij was die geloofwaardig. Tieners hebben nu vaak een zwart wit beeld van de realiteit. Zeker wanneer er sprake is van een problematische jeugd. Door de overheersende driehoeksrelatie tussen moeder, vader en dochter is de psychopathische wreedheid van dochter's ideeën helaas een feit.
Het verhaal in een paar woorden is: hard, poetisch en absurd.
Deze kernwoorden vertellen het al: dit boek zal niet door iedereen gesmaakt worden door de rauwheid van het hoofdpersonage. Maar mensen die houden van poezie & de kracht van woorden of voor alle Freudiaanen onder julllie: lezen die boel!!!

Levenswijsheid: In de kooi waarin ik me bevond, kon ik een gevangene hebben, en ook al was ik niet de baas over een deel van mijn lichaam, ik was het wel over mijn moeder. ... Wie had ooit gedacht dat ik tot zo'n boosaardigheid in staat zou zijn, ik , het zachtaardige dochter. => De lijn tussen liefde en wreedheid is te vaak veel te dun en snel overschreden.

Score: 7 op 10 (klik op de cover voor de website van deze gitzwarte auteur

kooi

03-01-07

Gods ingewanden van Amélie Nothomb

Amelie wordt in Japan geboren. De eerste 2 jaren van haar leven is ze een passief wezentje. Een buis: eten gaat er in en komt er weer uit. Roerloos ligt ze in haar wiegje. Nadien volgt een periode van compensatie: ze gilt en krijst haar ouders de oren van het hoofd.
Pas nadat oma haar witte Belgische chocolade aanbied, besluit ze om toch te bemiddelen.
Na Drie jaar verandert haar leven drastisch: ze is geen prinsesje meer, geen God meer voor haar omgeving. Kortom; de belevenissen van een meisje vanbij de geboorte tot haar 3e levensjaar geschreven in de ik-vorm.
Het verhaal is goed geschreven. Nothomb heeft een humoristisch schrijfstijl. Ik vond veel terug van mijn cursussen filosofie en pedagogie. Een mooi stuk vond ik het deel waarin Amélie leert praten:
"Voor mijn broer en zus kwam praten hierop neer: "Waar is mijn legodoos?"
"Weet ik veel"
"Jokkebrok! Je hebt hem afgepakt"
"Nietes."
"Zeg op waar is ie?"
Waarop ze elkaar te lijf gingen; praten was een aanloop tot vijandigheden.Wanneer de lieve Nishio san tegen me sprak, was het meestal om me ....te vertellen hoe haar zus onder de trein was terecht gekomen toen ze nog een kind was. Elke keer dat ze het relaas deed, werd het meisje opnieuw gedood door de woorden van de kindermeid. Met woorden kon je dus ook iemand ombrengen.
.....
Met het waterpistool van mijn broer was het net zo. Als hij op me schoot met de mededeling "Pang! Je bent dood' dan ging ik helemaal niet dood, maar werd ik alleen maar nat gespoten.
....
Bij wijze van QED was mijn zesde woord "dood".

Gods ingewanden Deze vrouw heeft zich goed geinformeerd. Dat is wel duidelijk . Een aanrader met stip.

19:53 Gepost door Emily Page in Franse schrijver | Permalink | Commentaren (1) | Tags: absurd, opvoeding, japan |  Facebook |

02-01-07

Het meisje dat teveel van lucifers hield - Gaetan Soucy

Op een dag vinden 2 kinderen hun vader dood in bed. Daar zitten ze dan zonder ouders in een veel te groot huis. Vader besliste alles , beheerde alles en controleerde alles.
Beide kinderen hebben een absurd wereldbeeld. Niet zo raar als je weet dat ze amper contact hadden met de buitenwereld en al hun kennis vergaard hebben van een godsdienstwaanende vader en aan boeken.
De dochter trekt naar het dorp om haar vader te begraven en komt dus in contact met de buitenwereld. Daar wordt pijnlijk duidelijk welk verborgen deze familie leidde in het afgezonderde huis.

Soucy schrijft op een zeer filosofische wijze het verhaal van een meisje die geen alledaags leven heeft. Beetje bij beetje ontrafelt Soucy het verleden van dit meisje . Het verwarrende verhaal wordt stukje bij beetje je iets duidelijker. Zelfs waar de gruwelijke titel vandaan komt.
Meer vertel ik niet want dan verliest de plot haar surprise effect. Mijn tip: lees het boek, het is echt de moeite waard.
lucifers

20:02 Gepost door Emily Page in Franse schrijver | Permalink | Commentaren (1) | Tags: dood, absurd, mishandeling |  Facebook |